Ile zostaje na rękę z B2B w 2026?

“Ile zostaje na rękę z B2B” to pytanie, na które nie ma jednej odpowiedzi - zależy od przychodu i formy opodatkowania. Poniżej pełne, ręcznie policzone przykłady dla trzech typowych poziomów miesięcznego przychodu (10 000, 15 000 i 25 000 PLN) na trzech formach: skali podatkowej, podatku liniowym i ryczałcie. Wszystkie liczby opieramy na parametrach zweryfikowanych w oficjalnych źródłach (stan na 27.07.2026).
Założenia do obliczeń
Żeby porównanie było czytelne, przyjmujemy stały zestaw założeń dla wszystkich trzech scenariuszy:
- Przychód to miesięczna kwota netto z faktur (bez VAT), typowa dla kontraktu B2B.
- ZUS społeczne liczymy jako “duży ZUS” (pełne składki, z chorobową dobrowolną) w wysokości 1 926,76 PLN/mies. - ta kwota jest stała i nie zależy od przychodu ani formy opodatkowania.
- Koszty poza składką ZUS społeczne przyjmujemy na poziomie zero - to uproszczenie typowe dla usług B2B o niskich kosztach (np. programista, konsultant). Jeśli masz realne koszty (sprzęt, biuro, leasing), Twój dochód do opodatkowania będzie niższy.
- Ryczałt liczymy stawką 12% (usługi programistyczne/IT) jako reprezentatywny przykład popularny wśród kontraktorów B2B. Twoja branża może mieć inną stawkę - pełna tabela stawek ryczałtu jest dostępna w kalkulatorze.
- Nie preferencyjny ZUS ani ulga na start - zakładamy firmę działającą na standardowych zasadach, nie w pierwszych 30 miesiącach działalności.
Scenariusz 1: przychód 10 000 PLN/mies.
Roczny przychód: 120 000 PLN. Roczny ZUS społeczne: 1 926,76 x 12 = 23 121,12 PLN. Dochód bazowy (przychód minus ZUS społeczne): 96 878,88 PLN rocznie, czyli 8 073,24 PLN/mies.
| Forma | ZUS społeczne/mies. | Składka zdrowotna/mies. | PIT/mies. | Netto/mies. |
|---|---|---|---|---|
| Skala (12%) | 1 926,76 | 726,59 (9% dochodu) | 668,79 | 6 677,86 |
| Liniowy (19%) | 1 926,76 | 432,54 (minimum, bo 4,9% dochodu wypada poniżej) | 1 451,73 | 6 188,97 |
| Ryczałt (12%) | 1 926,76 | 830,58 (próg 60-300 tys./rok) | 918,95 | 6 323,71 |
Matematyka dla skali: dochód roczny 96 878,88 PLN mieści się w I progu (do 120 000 PLN), więc podatek = 12% x dochód minus kwota zmniejszająca 3 600 PLN = 0,12 x 96 878,88 - 3 600 = 8 025,47 PLN rocznie, czyli 668,79 PLN/mies.
Matematyka dla liniowego: 4,9% dochodu (8 073,24 PLN) to 395,59 PLN - poniżej minimum 432,54 PLN, więc płacisz minimum. Po odliczeniu zapłaconej zdrowotnej (5 190,48 PLN rocznie, w całości mieści się w limicie 14 100 PLN) dochód do opodatkowania spada do 91 688,40 PLN rocznie. Podatek 19% x 91 688,40 = 17 420,80 PLN rocznie = 1 451,73 PLN/mies.
Matematyka dla ryczałtu: roczny przychód 120 000 PLN mieści się w progu zdrowotnej 60-300 tys. (830,58 PLN/mies., 9 966,96 PLN rocznie). Podstawa opodatkowania = przychód minus ZUS społeczne minus 50% zapłaconej zdrowotnej = 120 000 - 23 121,12 - 4 983,48 = 91 895,40 PLN. Podatek 12% x 91 895,40 = 11 027,45 PLN rocznie = 918,95 PLN/mies.
Przy 10 000 PLN/mies. najlepiej wychodzi skala podatkowa - dzięki kwocie wolnej 30 000 PLN i kwocie zmniejszającej podatek.
Scenariusz 2: przychód 15 000 PLN/mies.
Roczny przychód: 180 000 PLN. Dochód bazowy: 156 878,88 PLN rocznie (13 073,24 PLN/mies.).
| Forma | ZUS społeczne/mies. | Składka zdrowotna/mies. | PIT/mies. | Netto/mies. |
|---|---|---|---|---|
| Skala (12%/32%) | 1 926,76 | 1 176,59 (9% dochodu) | 1 883,44 | 10 013,21 |
| Liniowy (19%) | 1 926,76 | 640,59 (4,9% dochodu) | 2 362,20 | 10 070,45 |
| Ryczałt (12%) | 1 926,76 | 830,58 (próg 60-300 tys./rok) | 1 518,95 | 10 723,71 |
Matematyka dla skali: dochód roczny 156 878,88 PLN przekracza I próg (120 000 PLN), więc liczysz z II progu: podatek = 10 800 + 32% x (156 878,88 - 120 000) = 10 800 + 32% x 36 878,88 = 22 601,24 PLN rocznie = 1 883,44 PLN/mies. Tu widać, dlaczego skala zaczyna tracić przewagę przy wyższych dochodach - wchodzisz w drugi próg z 32% stawką.
Matematyka dla liniowego: 4,9% dochodu (13 073,24 PLN) = 640,59 PLN/mies., czyli powyżej minimum. Roczna zdrowotna 7 687,08 PLN mieści się w limicie odliczenia 14 100 PLN, więc dochód do opodatkowania spada do 149 191,80 PLN. Podatek 19% x 149 191,80 = 28 346,44 PLN rocznie = 2 362,20 PLN/mies.
Matematyka dla ryczałtu: roczny przychód 180 000 PLN nadal w progu zdrowotnej 60-300 tys. Podstawa = 180 000 - 23 121,12 - 4 983,48 = 151 895,40 PLN. Podatek 12% x 151 895,40 = 18 227,45 PLN rocznie = 1 518,95 PLN/mies.
Przy 15 000 PLN/mies. ryczałt wyraźnie wygrywa - płaci się podatek od przychodu, a nie od dochodu, więc niski koszt uzyskania przychodu przestaje boleć skalę i liniowy.
Scenariusz 3: przychód 25 000 PLN/mies.
Roczny przychód: 300 000 PLN. Dochód bazowy: 276 878,88 PLN rocznie (23 073,24 PLN/mies.).
| Forma | ZUS społeczne/mies. | Składka zdrowotna/mies. | PIT/mies. | Netto/mies. |
|---|---|---|---|---|
| Skala (12%/32%) | 1 926,76 | 2 076,59 (9% dochodu) | 5 083,44 | 15 913,21 |
| Liniowy (19%) | 1 926,76 | 1 130,59 (4,9% dochodu) | 4 169,10 | 17 773,55 |
| Ryczałt (12%) | 1 926,76 | 830,58 (próg 60-300 tys./rok) | 2 718,95 | 19 523,71 |
Matematyka dla skali: podatek = 10 800 + 32% x (276 878,88 - 120 000) = 10 800 + 32% x 156 878,88 = 61 001,24 PLN rocznie = 5 083,44 PLN/mies. Przy tym poziomie dochodu 32% stawka w II progu robi dużą różnicę na niekorzyść skali.
Matematyka dla liniowego: 4,9% dochodu (23 073,24 PLN) = 1 130,59 PLN/mies. Roczna zdrowotna 13 567,08 PLN wciąż mieści się (tuż pod) w limicie odliczenia 14 100 PLN, więc w całości pomniejsza dochód do opodatkowania: 276 878,88 - 13 567,08 = 263 311,80 PLN. Podatek 19% x 263 311,80 = 50 029,24 PLN rocznie = 4 169,10 PLN/mies.
Matematyka dla ryczałtu: roczny przychód dokładnie 300 000 PLN - to górna granica progu zdrowotnej 60-300 tys., więc nadal 830,58 PLN/mies. Podstawa = 300 000 - 23 121,12 - 4 983,48 = 271 895,40 PLN. Podatek 12% x 271 895,40 = 32 627,45 PLN rocznie = 2 718,95 PLN/mies.
Przy 25 000 PLN/mies. ryczałt daje przewagę prawie 3 600 PLN miesięcznie nad skalą - różnica, którą trudno zignorować w skali roku (ponad 43 000 PLN).
Podsumowanie: które przychody, która forma
| Przychód/mies. | Najlepsza forma (w tych założeniach) | Netto/mies. |
|---|---|---|
| 10 000 PLN | Skala podatkowa | 6 677,86 PLN |
| 15 000 PLN | Ryczałt (12%) | 10 723,71 PLN |
| 25 000 PLN | Ryczałt (12%) | 19 523,71 PLN |
Wzorzec jest wyraźny: im wyższy przychód, tym bardziej ryczałt i liniowy zyskują przewagę nad skalą, głównie dlatego że skala “karze” wysoki dochód 32% stawką powyżej 120 000 PLN rocznie, a ryczałt i liniowy nie mają takiego progresywnego skoku.
Dlaczego warto policzyć to samodzielnie
Powyższe liczby są punktem odniesienia, nie gotową rekomendacją dla Twojej sytuacji. Realny wybór formy opodatkowania zależy od:
- Twojej rzeczywistej stawki ryczałtu (12% dotyczy IT/programowania - inne branże mają stawki od 2% do 17%),
- realnych kosztów działalności, które w naszych scenariuszach przyjęliśmy jako zero,
- tego, czy korzystasz z preferencyjnego ZUS lub ulgi na start (pierwsze miesiące działalności mają zupełnie inne, znacznie niższe składki),
- planów na kolejne lata (zmiana formy opodatkowania zwykle możliwa raz w roku, na początku roku podatkowego).
Żeby podstawić własne liczby zamiast trzech gotowych scenariuszy, użyj interaktywnego kalkulatora B2B - policzy dokładnie taką samą metodologię dla Twojego przychodu, branży i sytuacji ZUS.
Programy księgowe typu wFirma czy inFakt zwykle mają wbudowany prosty kalkulator porównawczy form opodatkowania przy zakładaniu konta - to wygodne miejsce, żeby po policzeniu wariantów od razu ustawić fakturowanie i księgowość w jednym miejscu. Pełne porównanie programów księgowych znajdziesz w rankingu księgowości online.
Jeśli Twoja działalność zbliża się do progu VAT lub limitu KSeF, sprawdź też, jak zmiana formy opodatkowania łączy się z obowiązkiem e-faktur w artykule KSeF 2027 dla JDG: terminy, sankcje i checklista przygotowania.
FAQ - kalkulator B2B i forma opodatkowania
Która forma opodatkowania jest najlepsza na B2B?
Nie ma jednej odpowiedzi - zależy od wysokości przychodu, realnych kosztów i branży (stawka ryczałtu). W naszych scenariuszach modelowych ryczałt wygrywał od 15 000 PLN/mies. wzwyż, ale przy wysokich kosztach działalności skala lub liniowy mogą wypaść lepiej.
Czy ZUS społeczne zależy od formy opodatkowania?
Nie. Pełny ZUS społeczny (1 926,76 PLN/mies. w naszych założeniach) jest taki sam niezależnie od skali, liniowego czy ryczałtu - różni się tylko składka zdrowotna i sposób liczenia podatku dochodowego.
Ile wynosi minimalna składka zdrowotna w 2026?
432,54 PLN miesięcznie na skali i liniowym (9% lub 4,9% od minimalnego wynagrodzenia 4 806 PLN, z zastosowaniem minimum). Na ryczałcie minimalna składka zależy od progu rocznego przychodu i wynosi od 498,35 do 1 495,04 PLN miesięcznie.
Czy mogę zmienić formę opodatkowania w trakcie roku?
Co do zasady nie - zmiana formy opodatkowania jest możliwa raz w roku podatkowym, przy zgłoszeniu do określonego dnia na początku roku lub przy rozpoczęciu działalności. Zweryfikuj aktualny termin zgłoszenia przed decyzją.
Źródła
- Płaca minimalna 2026 - Zielona Linia
- Składki ZUS w 2026 r. dla przedsiębiorców - Symfonia
- Składka zdrowotna 2026 dla ryczałtu ewidencjonowanego - pit.pl
- Limit odliczenia składki zdrowotnej na podatku liniowym 2026 - ifirma.pl
- PIT w 2026 roku - progi podatkowe, kwota wolna - ksiegowosc.infor.pl
- Stawki ryczałtu 2026 - taxmachine.pl